Onlangs ben ik samen met enkele documentairemakers op reis geweest naar Ethiopië. We hebben daar heel bijzondere dingen gezien en meegemaakt.

We zagen bijvoorbeeld het zogenoemde ‘Nieuw Jeruzalem’ in Lalibela. Elf kerken in de rotsen uitgehouwen en onderling met elkaar verbonden. Negenhonderd jaar oud zijn ze en ze zijn nog altijd in gebruik. Axum in het Noorden van Ethiopië is ook een bijzondere plaats. Daar wordt volgens Ethiopische overlevering de Ark van het Verbond bewaard. Hij is door Menelik, de zoon van de koningin van Sheba en Salomo, naar Ethiopië gebracht. Een spannend verhaal, maar niemand mag hem zien. Alleen de monnik die hem dag en nacht bewaakt. Een andere bijzondere plek is een kloostercomplex op een rots. Na een eindeloos lange, in de rotsen uitgehouwen trap, moeten we de laatste vijftien meter met een touw naar boven klimmen. Het een was nog bijzonderder dan het ander. En toch… iets wat me het meest is bijgebleven is een ontmoeting met een kind.

Spreekt het ons moderne mensen vandaag de dag nog aan? Luthers vraag: ‘Hoe word ik rechtvaardig voor God?’ Of zijn we beter af zonder die zware vraag?

Schuld, zonde, houden christenen zich daar nog  mee bezig? Of zitten we, áls we het naar ons idee flink verprutst hebben, al gauw bij een psycholoog om de oorzaak te zoeken in een slechte jeugd? ‘Het’ moet toch ergens vandaan komen?

De eerste zes maanden staan met name in het teken van het leren van de taal en de cultuur. Elke week heb ik twintig taallessen met huiswerk. Daarnaast heb ik ook een keer een cultuurles gehad, wat erg verhelderend was. Het ging met name over de verschillen tussen de culturen en waar we dan op moeten letten.

Tijdens de lessen komen ook zo nu en dan culturele dingen aan bod. Zo vertelde een lerares een keer over diverse culturele gebruiken en bijgeloof. Het ging onder meer over heilige plaatsen op het platteland waar de mensen ver bij vandaan blijven.

Wat een mooi woord eigenlijk. Overdenking. Daar proef je iets in van rust, diepte, belangrijkheid. Het is als een stukje heel oude kaas. Je moet het niet meteen doorslikken, nee, je moet het proeven. De intense smaak doortrekt niet alleen heel je mond, maar je hele lijf geniet mee. Tja, en ik wilde het over Luther hebben, wat een warboel. Misschien dacht Luther dat trouwens ook wel en zette hij daarom alles maar eens duidelijk op papier. Gaandeweg komt hij zo op vijfennegentig stellingen. Zinnen, soms scherp, soms confronterend, maar mooi geformuleerd, die je moet proeven. Overdenken dus. Ze laten bezinken. Natuurlijk, ze bevatten een duidelijke aanklacht, maar ook een levensles. Nu na vijfhonderd jaar weten veel mensen nog steeds van die stellingen, maar weet u er een paar op te noemen?

Daarom, gewoon om eens even te, inderdaad, overdenken, zijn eerste en laatste stelling en daartussen wat citaten uit zijn overige publicaties.

Commentaar

  • De kunst van het oneens zijn 2026-11-21 09:22:43

    We leven in een tijd waarin iedereen een mening heeft en die ook graag laat horen. Op sociale...

  • Baas in eigen…? 2026-11-07 09:08:20

    Soms blijkt dat het Nederlandse collectieve geheugen toch niet zo collectief is. In een van de...

  • Voorbereiden op verhuizen 2026-10-24 10:18:32

    Afgelopen week stond er een grote verhuiswagen voor de deur. Nee, nog niet om alle spullen in te...

  • Populisme…ook in de kerk? 2026-10-09 12:02:20

    Bij populisme denken we vaak aan politici die inspelen op gevoelens van die leven onder het volk....