Onlangs las ik in het Nederlands Dagblad dat gelovigen gemiddeld minder intelligent zijn dan ongelovigen. Zoiets. Eigenlijk weten de geleerden niet zo goed hoe ze dit ‘feit’ moeten verklaren. Ik moest denken aan Paulus die ook al zo’n soort uitspraak deed.

Een tijdje terug stuurde iemand mij een artikel uit Medisch Contact (7 juni  2017). De schrijver ervan, psychiater Menno Oosterhoff, citeert hierin de gerenommeerde Joodse psychiater Herman van Praag. Van Praag moet niets hebben van de gedachte dat geest, zingeving en religie verklaard kunnen worden vanuit de materie. Wij mensen zijn méér dan ons brein. En religie is belangrijk, gezond en allesbehalve een stoornis. Daarbij onderstreept Van Praag het belang van de twijfel. Twijfel is een noodzakelijk onderdeel van geloven. Want zonder twijfel is geloven geen geloven meer, maar een weten.

Vorige week maandag overleed mijn tante Corrie. Corrie had een verstandelijke beperking, zoals dat heet. Ze was zestien jaar ouder dan ik, maar we hebben samen hartstochtelijk gekleurd toen ik klein was en daarna vooral veel geknuffeld. Tante Corrie was namelijk ontzettend enthousiast. Hoe lang of kort het ook geleden was dat ze je gezien had, je werd altijd zeer hartelijk begroet. Met een geweldige knuffel en een heerlijk vrolijk geschater.

Tegenwoordig mag je eigenlijk niet meer zeggen dat mensen een verstandelijke beperking hebben. Volgens mij is ‘anders begaafd’ de meest politiek correcte term. Ik moet eerlijk zeggen dat ik nooit zoveel met die benaming had. Maar toen ik vorige week nadacht over mijn tante, bedacht ik mij dat ‘anders begaafd’ wel een term is die meer recht doet aan wie zij was. Want ondanks haar beperkte verstandelijke vermogens, was tante Corrie een geweldig mens waar veel mensen veel van geleerd hebben.

Een poosje terug mocht ik samen met nog zes andere broeders (één diaken, twee ouderlingen en drie predikanten) de classis Leeuwarden vertegenwoordigen op de Particuliere Synode van het Noorden. Omdat er op zo’n vergadering ook wel een aantal rustmomenten zijn, ga je ook wel eens anders naar de broeders kijken. En dan beginnen er toch wel een aantal zaken op te vallen.

Allereerst de opstelling. In twee lange rijen zitten de broeders per classis gerangschikt naast elkaar, met aan het hoofd het moderamen. Maar er zit per classis wel een bepaalde volgorde in: eerst drie predikanten, dan drie ouderlingen en tenslotte de diaken. En dan vraag je je af waarom de diaken als laatste en de predikanten eerst? Waarom niet andersom?

Nederland vergrijst, zegt men. Er komen steeds meer ouderen, maar steeds minder zorgcentra. Het wordt te duur allemaal. Ouderen moeten veel langer zelfstandig blijven wonen. Dat is helemaal niet verkeerd, het is voor veel mensen fijn om in hun eigen huis te kunnen blijven en zelf de regie over hun leven houden. Maar dat moet ook kunnen. Daarom wordt er naarstig gezocht naar  oplossingen. Zo’n oplossing kan zijn het toepassen van allerlei technieken. Je kunt dan denken aan contact op afstand door gebruik te maken van bijvoorbeeld ’virtuele thuiszorg’, social media, apps of beeldbellen. Aan domotica, die het bedienen van allerlei apparaten en verlichting op afstand mogelijk maken, aan robots, die eenvoudige taken kunnen uitvoeren. Er ontstaat een ‘nieuwe tabletgeneratie’, zoals ik pas ergens las.